Урт удаан хугацаанд намын өмчлөлд ашиглагдсаар ирсэн В.И.Лениний музейг Үлэг гүрвэлийн музей болгон ашиглахын тулд 4 шатны шүүхээр хэлэлцэж эцэст нь Ерөнхий шүүгчийн шийдвэрээр таслан зогсоогдсон байдаг. Тодруулбал Лениний музейг төрийн өмчийнх гэдгийг бүх шатны шүүхээс тогтоосон юм.  Харин МАН-аас энэ шийдвэрүүдийг үндэслэлгүй хэмээн Ерөнхий шүүгч Ц.Зоригт хандсан ч тэрбээр Дээд шүүхийн тогтоол хууль зөрчөөгүй, үндэслэлтэй байна хэмээн “дүгнэлт бичихгүй”  гэх хариуг өчигдөр илгээсэн байгаа юм.

Ийн буцаад төрийн өмч болсон Ленины музейн асуудлаар дараах мэдээллийг бэлтгэлээ.

Ерөнхий шүүгч Ц.Зориг: Лениний музейн барилгын өмчлөгч ТӨР болохыг эцэслэн шийдвэрлэлээ

“БНМАУ-ын Улсын нэгдсэн төсвийн зарлагын 1981-1986 оны нэгдсэн төлөвлөгөө”- ний “Соёл, урлаг, радио нэвтрүүлэг” гэсэн хэрэгт В.И.Лениний музейн төсөв, зарлагыг тусгайлан, харин Монгол Ардын Хувьсгалт Намын Төв Хорооны төсөв, зарлагад уг музейтэй холбогдсон мэдээлэл тусгагдаагүй... зөвхөн уг барилгыг тухайн үед МАХН-ын ашиглалтад шилжүүлсэн үйл баримтууд авагдсан болохыг дээрх тогтоолд дурдсан.

Ийнхүү шийдвэр, магадлалд өөрчлөлт оруулсан, энэ барилгын өмчлөгч нь “Төр” болохыг тогтоох болсон үндэслэлээ дээрх тогтоолд тодорхой тэмдэглэсэн, музейн зориулалттай байсан барилгын өмчлөгч нь ТӨР болохыг тогтоож шийдвэрлэсэн нь хууль зөрчөөгүй, хэрэгт авагдсан нотлох баримтад үндэслэсэн байна гэж үзээд уг тогтоолыг хүчингүй болгох үндэслэлээр дүгнэлт гаргахгүй гэж эцэслэн шийдвэрлэснээ энэ сарын 11-ний өдөр мэдэгдсэнээр Лениний музейн барилгын өмчлөгч ТӨР болохыг эцэслэн шийдвэрлэлээ.

Юутай ч ТӨХ шүүхийн шийдвэрийн дагуу В.И.Лениний музейн барилгыг хүлээж аван, төрийн өмчид бүртгэн авах юм. Одоогоор албан ёсоор хүлээж аваагүй байгаа ч тун удахгүй хүлээж авах юм байна.

    ТӨХ-ны захирал Д.Цогтбаатар:Шүүхийн шийдвэр гүйцэтгэх газарт саналаа өгч, албан бичиг явуулна

-Лениний музей төрийн өмч гэдэг нь батлагдлаа. Тэгэхээр төр өмчөө хэдийд яг өөрийнх болгож авах вэ?
-Нэн даруй төр өмчөө авна. Эхний ээлжинд дотор нь байгаа эд зүйлийг анх ямар байсан тэр тоо хэмжээгээр нь л авна. Яг хэдийд энэ ажлаа эхлэхээ мэдэхгүй байна.

-Тэгэхээр Лениний музейг МАН-аас авахын тулд яг хэчнээн хугацаа зарцуулах бол?
-Одоо бид Шүүхийн шийдвэр гүйцэтгэх газарт саналаа өгч, албан бичиг явуулна. Үүний дараа шууд ажилдаа орно. Хэрвээ үүнийг зориулалтаар нь ашиглахгүй бол өчнөөн орлого орох, ашгаа алдаж байгаа. Тэгэхээр бид бас цаг хугацаа алдмааргүй байна. Өөрөөр хэлбэл, жилийн өмнө төр өмчөө авчихсан бол  их олон ажлыг хийж амжуулж, улсын төсөвт ч нэлээн орлого оруулах байсан.

Тиймээс дараагийн нийтэд үйлчлэх аргыг л хурдан хэрэгжүүлэх ёстой.  Өөрөөр хэлбэл, балансаас балансад шилжүүлсний дараа ажпын хэсэг байгуулагдан засварын ажил хийж Үлэг гүрвэлийн музейг оруулна.

Харин ССАЖЯ-наас Засгийн газрын 2013 оны 1 дүгээр сарын 12-ны өдрийн 11 дүгээр тогтоолын дагуу Үлэг гүрвэлийн төв музейн балансад Ленины музейг шилжүүлж, тохижилтын ажлыг явуулах болсон гэдгээ Ц.Оюунгэрэл сайд дуулгалаа.

Ц.Оюунгэрэл: Ленины музейг бэлэглэж, зараагүй, хувьчлаагүй

-Лениний музейг бол огт хувьчлаагүй байсан биз дээ?
-Лениний музейн хувьд ямар ч хувьчлалт хийгдээгүй. Мөн бэлэглэж, зараагүй. Засгийн газраас энэ обьектийг хэнд ч шилжүүлээгүй байхад бид нэхэмжилж авч байгаа. Бусад газар Лениний музейтэй адилхан байх тохиолдол ховор байх.

-Лениний музейг Үлэг гүрвэлийн музей болгох ажлыг хэзээнээс эхлэх вэ?

-Ленины музейг Үлэг гүрвэлийн музей  болгох Засгийн газрын тогтоолыг шүүхээр явж байсан учир хэрэгжүүлж чадаагүй.  Тэгэхээр бид түлхүүрээ хүлээж авмагч Засгийн газрын 11-р тогтоолыг хэрэгжүүлэх ажилдаа орно.

Манай яамны зүгээс Ленины музейн засварын ажлыг зохион байгуулах анхны үзмэрүүдийн танхимын тохижилтыг санхүүжүүлэх ажил руу хамт олноороо орохоор бэлтгэл ажлаа хийгээд байна. Эхний танхимуудаа тохижуулах төлөвлөгөөг ч гаргасан байгаа.  Ленины музейд орох боломжгүй учир ямар ч төсөв, төлөвлөгөө гаргаж чадсангүй. Хаалга, үүд нь цоожтой биднийг нэвтрүүлэхгүйгээр жил болчихсон. Тиймээс тодорхой төсөв гаргаж амжаагүй. Түлхүүр хүлээж аваад засвараа хийж, тендерээ зарлана. Гэхдээ үүнийгээ зургаадугаар сарын 1-нээс өмнө амжуулна.

-Үлэг гүрвэлийн музейн гол үзмэр юу байх вэ?

-Хамгийн эхний гол үзмэрээр "Т.Батаар ба түүний аав"-ыг сонгоод байгаа. Т.Батаар маань Дархан-Уул аймагт байгаа. Харин аав нь Байгалийн түүхийн музейд байдаг байсан сүүл нь унжсан үлэг гүрвэл байсан. Гэвч энэ үлэг гүрвэл нь орчин үеийн музейн үзмэрт тэнцэхгүй, шинжлэх ухааны мэдээлэл нь буруу тусгагдсан үзмэр учир энэ үзмэрээ Батаарын адил сүүлийг нь босгож, тэнцвэрийг нь өөрчилж, карказ солих ажил гарч ирж байгаа.  Тэгэхээр хуучны үзмэрүүдийг шинжлэх ухааны шинэ мэдээлэлд тулгуурлаж, карказыг нь өөрчилж босгох ажлуудыг зохион байгуулна. Эдгээр зүйлүүдийг хийсний дараа Байгалийн түүхийн музейд байгаа Батаарын аав, Дарханд байгаа Батаар хоёр нийлээд Ленины музейн гол үзмэр болно.

-Яг хэчнээн үзмэртэй байх вэ?
-Эхлээд хоёр батаартай музейгээ нээх байх.