Ховд аймагт олон үндэстэн, ястнууд бусдын соёлыг хүндэтгэн өөрийн соёлоо дээдлэн хамтран ажиллаж, амьдарч ирсэн өнө удаан жилийн түүхтэй ч дэлхий нийтийн даяарчлалын энэ үед өв соёлын дархлаа суларч, биет бус соёлын өвийн аман уламжлал, түүнийг илэрхийлэх хэлбэрүүд, урлагийн тоглох хэлбэрүүд, зан үйл, баяр ёслол, байгаль болон ертөнцийн тухай мэдлэг, заншлууд, уламжлалт гар урлалууд бүдгэрэн гээгдэх нь нэмэгдэх боллоо. Язгуурын үнэт соёлын өв тээгчдийн тоо жилээс жилд цөөрч, нэн яаралтай хамгаалалтанд авах соёлын өв нэмэгдэж байна. Манай аймагт 200 гаруй соёлын өв тээгчид байгаа ч зөвхөн 11 нь улсын бүртгэлд байна.

   Хүн төрөлхтний өвийг хамгаалахтай холбогдолтой ЮНЕСКО-гийн биет бус соёлын өвийн төлөөллийн жагсаалтанд,  Морин хуур хөгжмийн уламжлалт урлаг,  Монгол ардын уртын дуу, Хөөмэй, яаралтай хамгаалах шаардлагатай өвийн жагсаалтанд Монгол тууль, ардын бүжгийн урлаг, бий биелгээ, цуур хөгжмийн уламжлалт урлаг, Монгол Алтай нурууны хадны сүг зургууд бүртгэгдсэн байна.

   Алтайн нуруу, их нууруудын хотгор, говь цөл хосолсон уудам нутагт олон мянган жилийн турш хадгалагдан ирсэн эртний хүний оршин сууж байсан ул мөр, отог бууц, булш хиргисүүр, бунхан, тахилгын газар, хөшөө чулуу, хадны сүг зураг, бичээс зэрэг 6700 гаруй түүх соёлын дурсгалууд байгаагийн 8 нь аймгийн, 9 нь улсын хамгаалалтад байгаа ч иргэдийн зүй бус хандлагын улмаас Үенч сумын Харгайтын бэлчирийн хадны сүг зураг, Мянгад сумын Цагаан булангийн эртний суурин, Манхан сумын Ишгэн толгойн кембрийн галавын үед амьдарч байсан трилобит, Гурван сэнхэрийн агуйн зураг, Тахилтын хотгорын хүннү булш гэх мэт түүх соёлын өвүүд устан бүдгэрэх, үндсэн хэв шинж нь өөрчлөгдөх зэрэг зөрчлүүд гарсаар байна.

   Дээрх бодит байдалд дүгнэлт хийн олон үндэстэн ястны хэлээр илэрхийлэн үйлдэгддэг, байгаль дэлхийгээ дээдлэн шүтэж, түүнд бүрэн зохицдог, таван хошуу мал сүргээ хайрлан дээдэлж хүнчлэн харьцдаг, нүүдэлчин малчдын амьдрах орон сууц, орчин болсон Монгол гэрийн дотор, гадна нүүдэлчин ардын эгэл жирийн амьдралын утга учрыг илэрхийлэн хөгждөг, амьд уламжлал үеэс үед хувьсан өөрчлөгдөхийн хамт нийтлэг үнэ цэнээ хадгалан дамжигддаг өв соёлоо орчин үеийн хөгжлийн хандлагад зохицуулан хөгжүүлэх нэгдсэн бодлого шаардлагатай боллоо.

   Тийм учраас монгол Алтайн бүс нутгийн олон үндэстэн угсаатны бүлгийн түүх, соёлыг тээх, өвлүүлэх, хадгалах, хамгаалах, судлах, сурталчлахад олон нийтийн оролцоог идэвхижүүлж, үндэсний бахархлыг сэргээн хөгжүүлэх зорилго бүхий Алтан өв хөтөлбөрийг ИТХ-ын тэргүүлэгчдийн хурлаар баталлаа.